Yazılar

Figüran Sanatçı Çıkmazı!Sayı: 2017 - 04.09.2026

Bu yazıyı yazıyorum ama biliyorum; bu ayıbın sahipleri onu üstlenmeyecekler. Yine de birileri artık bu kardeşlerimizin sesini duymak ve onlara sahip çıkmak zorunda. Çünkü ortada gerçekten büyük bir ayıp var.

Sahi, nedir bu “Figüran” mevzusu?

Bir sahnede başrol oynayan ya da söyleyen oyuncular vardır. Bir de o rollere destek veren yardımcı oyuncular... Birkaç replikle oyuna katılırlar veya sahne boyunca aktiftirler ama asıl işleri yardımcı oyunculuktur. Bu kişilere “Figüran” diyebilir miyiz? Hayır. Çünkü onların adı “Yardımcı Oyuncu”dur.

Figüran ise başroller pastanede çaylarını yudumlarken arkadan geçen insandır. Replikleri yoktur ya da servis yapan garson kız gibi birkaç kelimeyle sınırlıdır. Hepimizin bildiği bir tanımı tekrar hatırlattığım için bağışlayın ama durum tam da bu.

Şimdi bir sinema filmi düşünün. O filmdeki başrole “Bu rol figüran rolüdür” diyebilir misiniz? Cüneyt Arkın filmin ana karakterini canlandıracak ama figüran parası alıp evine dönecek... Böyle bir şey olabilir mi? Elbette olamaz. O koskoca Cüneyt Arkın’dır, hedeflerine ulaşmış bir stardır ve hakkını alır. Kimse ona figüran maaşı teklif etmeyi aklından bile geçiremez.

Peki ya iki doktor düşünün... İkisi de aynı amfilerde okumuş, aynı sınavları vermiş, aynı dirseği çürütmüş ve o unvanı hak etmiş. Birine doktor kadrosu ve maaşı veriyorsunuz; diğerine ise “hasta bakıcı” kadrosu koyup meslektaşıyla aynı şartlarda çalıştırıyorsunuz. Ameliyata giriyor, tedavi uyguluyor, poliklinik yapıyor...

Mantıklı mı? Mümkün mü? Elbette değil.

Ne var ki bizim (opera) camiada işler tam olarak böyle yürüyor. Benimle aynı okulda okumuş, aynı yollardan geçmiş, aynı sahnede perde açmış meslektaşlarım var. Ben yardımcı rol söylerken, kendisi başrol söylüyor.

Gelelim işin en utanç verici kısmına: Bu meslektaşlarımız, anlaşmaları “Günlük Çalışan Türk Uyruklu Sanatçı” gibi bir utanç duvarına tosladığı için yaz aylarında —temsil veya prova olmadığı gerekçesiyle— tek kuruş maaş alamıyorlar. Yoğun sezonda bizden bir dakika eksik çalışmadıkları, evlerine ekmeği sadece bu meslekten götürdükleri ve bizden çok daha azına yaşamaya zorlandıkları halde, yazın kaderleriyle baş başa bırakılıyorlar.

Ben vicdanımın sesini susturamadım ve bu haksızlığı kaleme aldım. Bu tablodan utanıyorum ve bu saçmalığa artık “DUR” denilmesini istiyorum. Sanatın köleleştirilmesine izin vermemek için ses çıkarmak, bu ayıptan kurtulmak zorundayız.

Herkes suskun, herkes başını kuma gömmüş. Ama unutmayalım: Bu sessizlik, ayıba ortak olmaktır!

Yazıyı Tavsiye Et ♫

Yorumlar

Bu yazıya henüz yorum yapılmadı.

Yorumları okumak yada yorum yazmak için sisteme giriniz.