ISSN: 1301 - 3971
Yıl: 17     Sayı: 1820
Şu an 6 müzisyen gazete okuyor

Günün Mesajları


♪ Tüm Mavi Nota dostlarının ve ülkemizin Şeker Bayramını en içten dileklerle kutlar esenlikler dileriz!
editör - 02.05.2022


♪ 8 Mart"ı kadın goygoyculuğuna çevirmeden, mana ve ehemmiyetinin taşıdığı öz yapıdan koparmadan kutlanması dileğiyle, 8 Mart Emekçi Kadınlar Günü kutlu olsun
Mavi Nota - 08.03.2022


♪ Okurlarımızın ilgisine çok teşekkür ederiz!
Mavi Nota - 03.03.2022


♪ Mobildeyiz! Cep telefonu, tablet ve diğer mobil araçlarda bir tık uzağınızdayız!
editör - 17.01.2022


♪ 17. yaşımız kutlu olsun!
editör - 24.11.2021


♪ 20. yüzyılın en önemli birkaç sopranosundan birisi olarak görülen TC Devlet Sanatçısı Diva Leyla Gencer'in 93. doğum yıldönümünde saygı ve özlemle anıyoruz.
Mavi Nota - 10.10.2021


♪ Gazetemizin öğretmeni, eski danışma kurulu üyemiz, besteci ve akademisyen, hocaların hocası Sefai Acay'ı vefatının 5. yılında saygı ve özlemle anıyoruz!
Mavi Nota - 20.09.2021


♪ Mavi Nota şahane...
Can Çeliker - 18.08.2021


♪ Değerli dostumuz Keman sanatçısı Tuğrul Göğüş’ün beklenmedik anda vefatı bizleri derin bir üzüntüye sevketmiştir. Değerli arkadaşımıza Tanrıdan rahmet, kederli ailesine başsağlığı ve sabır diliyoruz.
Mavi Nota - 09.08.2021


♪ Harika bir kaynak, düşünüp, oluşturup, yaşatanlara minnet ve saygılar
oya kerimoğlu - 03.08.2021


Tüm Mesajlar

Anket


Klasik Batı Müziği dinler misiniz?

Sonuçları Gör

Geçmişteki Anketler

Tavsiye Et




Destekleyenlerimiz






 

Yazılar


Edebiyat ve Söyleşi - Edebi Söyleşilerden Örnekler, Görüşler... (3. Bölüm)Sayı: 1797 - 21.05.2021


Çağının sorunlarını biliyorsan sanatçısın, değilsen ne ozan ne sanatçı ne de insansın. (Tahsin Saraç)

Sınıflarını edebiyat derslerinin kazandırdı
ğı itibarla geçtiğini söyler Yakup Kadri Karaosmanoğlu. (Dünkü ve Bugünkü Edebiyatçılarımız Konuşuyor, Varlık Yayınları, 1976, s. 9)

Her
şey edebiyatı sevmekle başlar diyor Ahmet Hamdi Tanpınar ve ekliyor "Gençlere verecek tek nasihatim, bir jurnal (günlük) tutmalarıdır. İnsan her şeyi kendinden, hayatından çıkarır." (s .53)

"Dı
şarıya kapalı bir dille yazıyoruz (...) Bizim en büyük sorunumuz kendimizi beğenmememiz, okumamamız. (... ) Gençler iki büyük madeni buldular: Halkın Dili ve Halkın Kendisi. " (Ahmet Hamdi Tanpınar)

Toplumun yarınına karıncalar gibi çöp ta
şımakla mutluyum." (s. 89) diyor Fazıl Hüsnü Dağlarca ve ekliyor "Dile, toplum sorunlarına bütün eli kalem tutanların eğilmelerini isterdim. "(s. 91)

 "Politika dı
şı kalmak, Fransızca deyimiyle apolitik bir varlık olmak insanın elinde değildir. Bu bakımdan her yazar her ozan gibi, geniş anlamda ben de politikanın içindeyim. " (Oktay Rifat)

"Ozanın dili, ki
şiliği demektir." (Melih Cevdet Anday)

"Her yeni
şiir derinlerdeki içgüdülerin, tutkuların yeni biçimlerde verilişidir."(s. 121) diyor Behçet Necatigil ve ekliyor "Önemli olan şairler değil, şiirler." (s. 125)

"Soyut devimsiz olandır. Evrense ba
ş döndürücü bir devim içinde. Her şey geçip gidiyor." (Orhan Hançerlioğlu)

"Her sanat, alıcısını da elbette kendisi yeti
ştirir."(s. 142) diyor Cahit Külebi ve ekliyor "Doğuda, hele bizde ozanlar her zaman boldur. Sıkıntılarını şiirle anlatmak isteyenlerin sayısı azaldıkça; buna karşılık, şiiri yazmadan da sevenlerin sayısı arttıkça, o ölçü kadar bizde kendimizi Batılılaşma yolunda ilerlemiş sayabiliriz. Elbette ki bu durum kendiliğinden gerçekleşemez. Her alanda olduğu gibi, işin temeli eğitim düzeyimizin yükselmesine bağlıdır." (s. 143)

"
Şiir edebiyatın özüdür. Benim için nerde bir roman, öykü, oyun ya da deneme varsa orda bir şiir sorunu da vardır." (s. 155) diyor Sabahattin Kudret Aksal ve ekliyor "Yaygındır şiir, vardığı sonuç yönünden yaygındır." (s. 156)

"Batının üç dört yüzyılda ya
şadığı bir şiir serüvenini biz bir yüzyıldan daha kısa bir süre içinde yaşayıvermişizdir. Geliştirmeden, iyice içimize sindirmeden yaşamış, tüketmeden bırakıvermişizdir." (Sabahattin Kudret Aksal)

Şiddet ve acıklı karakterlerin kesin hatlarla çizilmiş olduğu konuların kötü edebiyat denilen şeye dâhil olduğunu ifade eden Oktay Akbal, "Öyle sanırım ki, en büyük sanatçılar bile hayatları boyunca en başarılı eserlerini veremediklerinden şikâyet edip durmuşlardır." (s. 175) diyor.

"Kemal Tahir Bey Batı'dan kültür emperyalizmi olarak üstümüze çöken üstyapı kopyacılı
ğına karşı direkt olarak halkla bağlantılı olmayı, Selçuklu olsun, Osmanlı olsun, hepsini batıdan gelene yeğlemeyi öneriyor. Ben, geçmişten elimizde kalanı değerlendirmek konusunda onlara katılıyorum ama ulusal ve yeni bileşimi yapmak için bu malzemenin yeterli olduğuna inanmıyorum." (s. 194) diyen Attila İlhan, batıdan alacağımız pozitif kafanın elimizdeki ulusal malzemeyi değerlendirme olanağı sağlayacağına inandığını belirtiyor.

Dili hep araç bilip özene bezene kullanmayı ye
ğleyenlerden olduğunu belirten Metin Eloğlu, "Her 'gerçek' etkiler kişiyi; bu etkilenişler yeni bir 'gerçek'e dönüşürken de en doğru çizgisini kendi çizer." (s. 212) diyor ve ekliyor "Ozan şiirle savaşamaz; tüm boğuşmaları kendisiyle, gerçek Ben'iyledir. Dil'i zorluyorsa, imgeleri şımartıyorsa, ses tellerini dikenliyorsa, o kavganın buyruğuyla oluyor bu; 'Şairâne işgüzarlık'tan değil..." (s. 215)

"
Şiirin hammaddesi sözcüklerdir. Bununla birlikte, çoğu öznel durum ve deneyleri anlatmakta dil epeyce yoksuldur." (s. 219) diyen Osman Türkay,  "Bu dil yoksulluğu içinde şiir, gene de sözcüklerin anlatamayacağı bir evren kurar, tıpkı müzik gibi." (s. 220) diye de ekliyor.

Türkay'ın açıklamasına göre duygu ve aklın birlikteli
ğini en uygun ifade eden biçim, şiir...

Şairin işinin soyutu somutlamak olduğunu belirten Edip Cansever, "kısaca, şiirsel sözün yaşamdaki yerini bulmasını sağlamak" (s. 228) diye ekliyor.

"Ça
ğındaki sorunların bilincindeysen çağının sanatçısısın, yok eğer, insanlık onurunun kurtarılması savaşında gencecikler başak gibi biçilirken, sen şiirinde ince dizersen, çağşı kalmışsın demektir; dolayısıyla ne ozan, ne sanatçı, ne de insansın." diyor Tahsin Saraç (s.242)

Özdemir Asaf 1978 yılında yayımladı
ğı Yalnızlık Paylaşılmaz'daki şiirlerinde yalnızlık teması işler. Şiirle özdeyişin yine iç içe olduğu görülür. Ne var ki, artık özdeyişşiirdeki öz duygu ile bütünleşmiştir. Şair, kitaba "Her insanın bir öyküsü vardır, ama her insanın bir şiiri yoktur" diye başlamaktadır.

"
Şiirin karşısında çaresiz ve zavallı bir düşkündür şair; bir cüzzamlı!..  Şairin belleğindeki yara bir türlü kabuk bağlamaz, zamanın irini sızar durur yüzlerine" diyor Osman Hakan A. (Şiir Hangi Sözcüklerle Yazılmalı ki, Halil Korkmaz, Yön Yayıncılık, 1993, s.12)

Osman Hakan A., "Tarih ve toplumun özüne yerle
ştirdiği şiiri, bir 'Bayram' ve 'Mutlak zamanın tortusu' olarak adlandırır Octavia Paz." diyor. Hippocrates'in şu sözünü de anımsatıyor, "Sanat sonsuz, hayat kısa"dır. (s. 10)

Şairlerin yazmadıkları şiiri aradığını belirtir Sunay Akın. "Çünkü şairin en güzel şiiri henüz yazmamış olduğu şiiridir!" (s. 14)

İlk Nobel ödüllü Meksikalı, evrensel şair-düşünür-romancı Octavia Paz'ın dediklerini anımsatan Sunay Akın da, "Octavio Paz, tek bir şiirin varlığından sözedilemeyeceğini, her şairin yazdığı ayrı ayrı şiirlerin olduğunu söyler." (s. 14) diyerek, ayrı ayrı şiirlerin tek bir şiirden daha önemli olduğuna dikkat çekiyor.

Ve "12 Eylül sonrasında kitap okuyan insanlar topluma yazı dı
şı insanlar tarafından 'yasa dışı' olarak tanıtılmadı mı?" (s. 14) diye soruyordu Akın.

Şairler bize lâzım ve onlar genç ölmemeliydi; 12 Eylül'ün yasadışı ilan ettiklerini aramıyor mu insanlık şimdi?

Mutlu bir a
şk mı düşlediğin
Açıkmavi bir mutluluk mu? 

diye soruyor
şair Hüseyin Alemdar bir şiirinde. (s. 20)

Ve her
şeye

eti
şme duygusu. (Ataol Behramoğlu)

dizesi için "Yine bizim ku
şağı ve sonrakilere özetler" diyen Ataol Behramoğlu, "Ne Yağmur... Ne Şiirler..." adlı şiirindeki "Hayatımızın kanadığını görmüyor musun" dizesi için de, "60'lı yılların militan gençliğine ve bir sonrakilere ağıt." (s. 33) diyor ve ekliyor: "Kanımızla yazılmıştır hayatın destanı."

"
Şiir umuttur." diyor Nevzat Çelik, "Belleksiz insan yenilir! Şiir de!" (s. 51-s. 53)

Susmak
İlk şiir
Şiir-
İkinci ağlayıştır. (Kubilay Köseoğlu)

Kubilay Köseo
ğlu "Aşk, gizlerimizin, bir başkasının gizleriyle gizlice buluşmasıdır." (s.92) diyor belki de Jean Paul Sartre'ye öykünerek .    Sartre, Bulantı adlı romanda, "Aşk; iki insanın bilinçlerini birleştirme çabasıdır. Boşuna bir çaba, çünkü insan kendi bilincine mahkûmdur." der. 

"
İki fırtınanın tam ortasındaki uçurumda doğuyor şiir." (s.92) diyerek ekliyor Köseoğlu:

"Bilgeler, peygamberler, filozoflar,
şairler, bilginler...

"Önceden gören sonraya kalan insanlar...

"Kartal görkemiyle yalnız gökyüzünde, kanatları güne
şe dokunsa da." (s. 95)

Ya
şiir, neyi değiştirir, bilincin

Andacı olmazsa bize. (Mustafa Köz)

Marks'ın "Ya
şamımızı belirleyen, bilincimiz değil; bilincimizi belirleyen, yaşamın kendisidir" sözünü anımsatan Mustafa Köz, "Şiir, yaşamın orijinidir. Tek sözcük bile yaşanana denk düşer çoğu zaman." diyor. (s. 99)

Şiir eylemin önünde gider ama duyarlılıklarımızı bilince dönüştürmek gerekir diyor şair Mustafa Köz ve ekliyor: "Bilince dönüşmeyen sayıklamalar, mırıldanmalar ise şiir değil, 'karınca duası'dır". (s. 99)

Şiirlerinde hep sevda, umut ve arkadaşğı aradığını belirten Cahit Külebi sevmekten ve yoksunluktan yana şiir yazmasını şiirinin karakteristiğine bağlar.

"
Şiir kahve içmez, cinayet işler. " (Özkan Mert)

"Çünkü
şiir dünyaya bir sataşmadır." diyor Özkan Mert. (s. 108)

"Evet bir ça
ğsonu estetiğiyle kirli sularda yüzüyoruz. Her şey geçti... Dostluk, aşk, gelecek, tatlı sohbetler..."  diyen Lale Müldür  "aşkın nasıl bir şey olduğunu" anımsamamızı da istiyor. (s. 110)

"
Şairin eylemi zaman-dışı'dır. Her şair sadece bulunduğu an'a ait değil, bununla beraber, geçmişe ve geleceğe aittir." (Hasan Öztoprak)

Her
şiirin sonunda bir çığlıktır beklenen (Sennur Sezer)

Sennur Sezer, "Ne kaldı sizden, insanlardan, a
şktan, şiirden... Arıyorum. Sesinizi duyamıyorum. Afişler, reklamlar, sağır bir duvarlar dizisi örtüyor. Şiirin üstünü de. Bu yüzden şiiri kazıyorum, biriktiriyorum. Arındırmaya çalışıyorum. Üstündeki küften, boş sözlerden özentiden." diyor (s. 129) ve ekliyor:

"Bir senaryoyu ya
şıyor gibiyiz: Üret, tüket, üret... Suratını değiştir, elbiseni, papucunu, yürümeni. Ama yaşaman aynı kalsın. Gök daralsın. Soluğunu tut. Modası geçti insan olmanın. Ekrana bak. Televizyonun ekranına. Bilgisayarın ekranına. Yanıt orada. Çözüm orada. İnsan yüzü yok. Yasak.

"Ben a
şkı düşünüyorum. İnsanı vareden olguyu. Tırnaklarımla kazıyarak çevremizi saran karanlığı. Yaşasın diye bir sap papatya, bir kök karanfil, bir çocuk sesi. Soruyorum, ne kaldı geriye bunca yaşanandan?" (Sennur Sezer)

"
Şiir çaredir, çaresizlik gibi de yaşanır." (Afşar Timuçin)

"Çokları a
şk diye yalanı yaşadı. Oysa bizim her tutkumuzda yer yerinden oynardı."  (s. 133) diyen Afşar Timuçin, "İnsan tek başına hiçtir.  İnsan bir başkasıyla bir olduğu, başkalarıyla yanyana geldiği ölçüde insandır" diye de ekliyor. (s. 134)

"Devlerle cüceler aynı
şeydir. Önemli olan insan boyutlarında olmak. Gerçek düşünce ve gerçek sanat insan boyutlarındadır. Duyguları, düşünceleri, çabayı, amacı bölüşebildiğimiz ölçüde insanız. İnsan bölüştükçe insanlaşır, kendinden verdikçe. " (Afşar Timuçin)

"
Şair, dünyadan hiçbir şey beklemeden dünyayı sonuna kadar yaşayabilen böylece de sonuna kadar ölebilen kişidir." diyor Mehmet Yaşın. (s. 140)

Hasretinden Prangalar Eskittim, Ahmed Arif'in hayattayken yayımlanan tek
şiir kitabıdır. Ahmed Arif bu yapıtıyla toplumcu-gerçekçi şiirimizde büyük bir iz bırakmış, edebiyatımızın unutulmaz şairleri arasına girmeyi başarmıştı. 1968'de ilk baskısını Bilgi Yayınevi'nin yaptığı kitap farklı yayınevleri tarafından da defalarca basıldı.

Belinde Diyarbekir ku
şağı
Zulasında kimbilir hangi hınç, hangi mısra
Yürür namus bildi
ği yolda...
Yürür yine de yalınayak ve
ayakları yanarak. (Ahmed Arif)

Ahmed Arif, "Ben
şiirleri bekletirim. Mesela şimdi 20 yıldır hiç dokunamadığım şiir var. Öyle kalsın. Damıtılsın. Bir yere takılmışımdır. Oraya layık, oraya yakışan bir bölüm buluncaya kadar beklesin. Çünkü başı sonu iyi, arada bir yer sıradan, esnaf işi olmasın. Ben buna çok saygı duyarım." (Ahmed Arif Anlatıyor Kalbim Dinamit Kuyusu, Refik Durbaş, Piya Kitaplığı, 1997, s. 23)

"Otuzüç Kur
şun"u bir ağıt olarak yazdım. Bugün de öyle düşünüyorum. Klasik ağıt. Bizim Türkçemizde sözlü ağıtlar var ya, şivan. Öyle kaleme aldım. Yayımlayacağım filan hiçbir zaman aklıma gelmedi." (s. 27)

"Madem öyle, kitabımın adı 'Hasretinden Prangalar Eskittim' olsun dedim.

"Kimin hasretiyle' diyorlar. (... ) Tabii sevgili de var bunun içinde. (...) Ama bunun yanında bizim halkımızın mutlulu
ğu, gelecek bakımından güvenli bir hayata kavuşmasının hasreti de olacaktır." (s. 73)

İki yaprak arasında kıyılmış
Bir parçası var kalbimin
İncecik, ak kağıtlara sarılır,
Dar vakit yanar da verir kendini,
Dostun susan duda
ğına... (Ahmed Arif)

"Önce
şiir vardı. Her şey şiirden doğdu... Bu dünya şiirsiz yaratılmış olamaz. İnsanoğlu şiirle konuştu ilk kez. Şiir yazmak için yarattı ilk sözcükleri... Bu yüzden ozanlar bir çeşit evliya, ermiş, peygamber sayılmışlardır eski zamanlarda. Bugün bile gerçek ozanlar toplumların öncüsü sözcüsü, yol göstericisi oluyorsa bunu, şiirin evrensel diline, gücüne borçludurlar... Onlar insanlık ulusunun, bir gün er geç kurulacak o büyük, tek ulusun, tek toplumun öncüleridir."(Önce Şiir Vardı, Oktay Akbal, Adam Yayıncılık, 1982, s. 7)

Şair ve çevirmen Erdoğan Alkan, Arthur Rimbaud'nun yaşamı, sanatı ve tüm şiirlerini incelediği Ateş Hırsızı (Broy Yayınları, 1993) adında bir biyografik kitap yayınlamıştı. Alkan, şiir akımlarını ve şiirin temel konularını ele aldığı önemli bir yapıta daha imza atar: Şiir Sanatı. Kitapta, Rimbaud'nun şair Paul Demeny'ye yazdığı mektuba da yer verir. Rimbaud, Demeny'ye şiir hakkındaki düşüncelerini şu sözlerle ifade etmektedir:

"Bilici olmak, görülmezi gören olmak gerekir diyorum. Tüm duyuları uzun süre, sonsuzca ve bilinçle bozup de
ğiştirerek kendini bilici, görülmezi gören kılar ozan. Sevginin, acının, çılgınlığın bütün biçimlerini bozup değiştirmekle kendini bilici kılar; tüm ağuları kendi arar, onları kendinde tüketir ve bunların ancak özünü alıkor. Dille anlatılmaz bir kıyınçtır ki bu, burada ozanın artık büyük bir inanca, tam insanüstü bir güce gereksinimi vardır, bu acıda ozan ayrıca herkes arasında büyük hasta, büyük cani, büyük lanetli olur, -ve de yüce Bilgin! ... Demek ozan gerçekten ateş hırsızıdır."  (Şiir Sanatı Erdoğan Alkan, Yön Yayıncılık, 1995, s. 154)

Bitti.


Yazıyı Tavsiye Et

Tavsiye Et



Yorumlar


Bu yazıya henüz yorum yapılmadı.

Yorumları okumak yada yorum yazmak için sisteme giriniz.