ISSN: 1301 - 3971
Yıl: 18     Sayı: 1854
Şu an 4 müzisyen gazete okuyor
Müzik ON OFF

Günün Mesajları


♪ 18. yılımız kutlu olsun
Mavi Nota - 24.11.2022


♪ Biliyorum Cüneyt bey, yazımda da böyle bir şey demedim zaten.
editör - 20.11.2022


♪ sayın müfit bey bilgilerinizi kontrol edi 6440 sayılı cso kurulrş kanununda 4 b diye bir tanım yoktur
CÜNEYT BALKIZ - 15.11.2022


♪ Sayın Cüneyt Balkız, yazımda öncelikle bütün 4B’li sanatçıların kadroya alınmaları hususunu önemle belirtirken, bundan sonra orkestraları 6940 sayılı CSO kanunu kapsamında, DOB ve DT’de kendi kuruluş yasasına, diğer toplulukların da kendi yönetmeliklerine göre alımların gerçekleştirilmesi konusuna da önemle dikkat çektim!
editör - 13.11.2022


♪ 4bliler kadro bekliyor başlıklı yazınızda sanki 4 bliler devre dışı bırakılmış gibi izlenim doğuyor obür kamu kurulrşlarında olduğu gibi kayıtsız şartsız kadroya geçecekler yıllardır sanat kurumlarımızı sırtlayan bu sanatçılarımıza sınav istemek yapılacak en büyük kötülüktür bilginize
CÜNEYT BALKIZ - 12.11.2022


♪ Ulu Önderimiz Mustafa Kemal Atatürk’ü Vefatının 84. Yıldönümünde Saygı ve Özlemle Anıyoruz!
Mavi Nota - 10.11.2022


♪ Almanya’da yaşayan bir müzisyen olarak, Mavi Nota’yı çok uzun süredir takip ediyorum. Beni hiç yanıltmadı. Özgürce doğru konulara değindiği, bilimsel yayıncılık anlayışı ile objektif habercilik yaptığı için kutluyorum. Böyle yayınların ülkemizde artması dileğiyle saygılarımı sunuyorum.
Ayşe Ersan Schütze - 08.11.2022


♪ Büyük Usta Timur Selçuk'u vefatının 2. yılında saygı ve özlemle anıyoruz!
Mavi Nota - 06.11.2022


♪ Tüm Mavi Nota dostlarının ve ülkemizin Şeker Bayramını en içten dileklerle kutlar esenlikler dileriz!
editör - 02.05.2022


♪ 8 Mart"ı kadın goygoyculuğuna çevirmeden, mana ve ehemmiyetinin taşıdığı öz yapıdan koparmadan kutlanması dileğiyle, 8 Mart Emekçi Kadınlar Günü kutlu olsun
Mavi Nota - 08.03.2022


Tüm Mesajlar

Anket


Klasik Batı Müziği dinler misiniz?

Sonuçları Gör

Geçmişteki Anketler

Tavsiye Et




Tavsiye etmek için sisteme girmeniz gerekmektedir.

Destekleyenlerimiz






 

Yazılar


Musiki ile müzik arasında ne fark vardırSayı: 1313 - 02.11.2011


Cem Behar'ın Musikiden Müziğe (Osmanlı/Türk Müziği: Gelenek ve Modernlik) kitabının adı, Türk sanat müziğinin (öyle demek mi gerekiyor) tarihi gelişim çizgisini yeterince ifade ediyor.

Kitabın niteli
ği şu cümlede özetlenebilir: "Geleneksel Osmanlı/Türk müziğine ilişkin iki adet önemli kaynak metin, bazı kilit isimlerin biyografileri, üç adet temel başvuru kaynağı taraması ve bu müziğin 'modernizasyon' serüveni ile ilgili iki makale bu kitapta bir araya getirildi."

Behar
'ın Biyografiler bölümü benim en çok ilgimi çeken bölüm.

Kimler var? Wojciech Bobowski (Ali Ufki): Hayatı ve eserleri, Charles Fonton ve
Şark Musikisi Hakkında Deneme, Zekái Dedezade Háfız Ahmet Efendi (Irsoy): Bir Geçiş Dönemi Bestecisi ve Hocası, Gelenek ve Modernlik Arasında Bir Yirminci Yüzyıl Neyzeni: Hayri Tümer ve Ney Metodu.

Neyzen Hayri Tümer'i Ankara Radyosu'ndan çok dinledim. Cem Behar'ın da yazısında belirttiği gibi, kayıtlarından hiçbiri bulunmuyor. Ben de longplay'ini Fransa'dan almıştım. Şimdi ney üfleyişini merak edenler, Kalan'ın çıkardığı Türk Müziği Ustaları-Ney CD'sinden onu dinleyebilirler.

*

Ziya Gökalp ve Türk Musikisinde Modernle
şme/Sentez Arayışları, belki bugün bile tartışma gündemimizde etkisin sürdüren bir görüş. Müziği bilen birinin değil, müziği batılılaşma, modernleşme sürecinde değerlendiren bir anlayış.

Halk müzi
ği kaynağından yararlanarak kendi müziğimizin bunun üzerine bina edilmesi anlayışı, cumhuriyetin genelgeçer bir tezidir. Sık sık yinelenen anlayış neydi? Kendi malzememizi Batı tekniğiyle yaratmak, yenilemek.

Osmanlı/Türk musikisi olarak adlandırılan müzi
ği zaten Gökalp, "yabancı ve gayrı milli" olarak değerlendirir.

Cem Behar'ın yorumlu tespitine birçok ki
şi katılacaktır: "Ondokuzuncu yüzyıl ortalarından itibaren Rusya'da Borodin, Rimski-Korsakof, Mussorgski, Balakirev ve Cesar Sui'den oluşan Rus Beşleri grubunun karşılığı olarak -ama onlardan neredeyse bir yüzyıl sonra- Cemal Reşit Rey, Ahmet Adnan Saygun, Necil Kázım Akses, Ulvi Cemal Erkin ve Hasan Ferid Alnar'dan oluşan topluluğa Türk Beşleri adının yakıştırılması da Gökalpçı ve ironik bir tecellidir."

Batı müziğinin yaygınlaşması, Avrupa kültürü içinde bunun da düşünüldüğü göz önüne alınırsa belki de çözümlerden biri buydu.

Cem Behar'ınkitabını okuyunca, Osmanlı'dan bugüne müzik üzerinde tartı
şabileceğiniz malzemeyi bulacaksınız, hepsine katılmasanız da.

ROMANLARIN MÜZ
İK KÜLTÜRÜ

Melih Duygulu'nun Türkiye'de Çingene Müzi
ği, çok dinlenen, sevilen bir müziğin kaynaklarını, özelliğini inceliyor.

Kitap, ya
şadığımız/yaşanılan müzik coğrafyasının bütününü kapsamıyor. Araştırmanın alt başğı, alanı daraltıyor: Batı Grubu Romanlarında Müzik Kültürü.

Duygulu, "Türkiye'nin batısında ya
şam süren en kalabalık Çingene topluluğu ise yaklaşık son elli yıldan bu yana 'Roman' adını tercih etmektedir" diyor.

Çingene kültürünü ö
ğrendikten sonra, Çingene şarkıları üzerine analizleri okuyun. Çingenelerin diğer müzik türleri ya da anlayışları ile ilişkileri de, sanırım onların müzikçi kimliği konusunda bize yeni yaklaşımlar kazandıracaktır.

Duygulu, Roman müzi
ğinin özelliklerini anlatırken, yaşam ile sanat arasındaki belirleyici bağı bize aktarıyor. Zorlu bir hayatı ironik biçimde müziğe yansıtmak.

Arabeskten farkının bir bakıma bu oldu
ğunu gösteriyor.

Çingeneler için müzik nedir? Önemini
şöyle vurguluyor araştırmacı: "Çingenelerin, yaşadıkları sefalet ve diğerleri tarafından maruz kaldıkları hakarete karşı ayakta kalabilmelerini sağlayan yegáne unsur müziktir. Aynı zamanda müzik, Çingenelerin hem diğerlerine karşı ayakta kalmasını sağlayan bir güç, hem de ait olduğu toplumun içinde ona statü kazandıran bir unsurdur."

Müzikçiler arasında statü farkı da önemlidir. Düğünlerde çalanla bir assoliste çalan müzisyen arasında hem fark, hem de aralarında bir mesafe vardır.

Yazılardan sonra, Çingene
şarkılarının notaları konulmuş.

Çingene müzi
ği üzerine ayrıntılı bir çalışma. Enstrümanlarından bestelerine, müziği öğrendikçe, önemini, yaygınlığını daha iyi anlıyoruz.

Özgün bir çalı
şma. Meraklısı için önemli.

K
İTAPTAN

Çingeneler arasında kullanan bazı müzik terimleri

alatura:
şterinin veya seyircinin çalgıcıya verdiği para, bahşiş. "Şaba" veya "sipali" de denilir. Ancak sipali niteliği belirtilmeksizin genel anlamda para demektir.

as (=has):
Şaşkınlık, sevinç, üzüntü belirten bir ünlem. Özellikle müzik icrasında kullanılmakla birlikte, akortsuz, yanlış çalma gibi durumlarda müzisyenlerin çok sık kullandıkları bir ünlemdir. Bir eserin hafif veya yavaş çalınması istenildiğinde bu ünlem kullanılır.

barolama: Bir ezgiyi aynen Çingene olmayanlar gibi, süslemeden, yalın bir halde icra etmek.

kalafat çalmak: Ezgiyi süslemeden, kaba hatlarıyla ve tatsız çalmak.

keriz: Bu terim müzikle ilgili pek çok konuda kullanılmaktadır. Örne
ğin, kerizlemek: Müzik yapmak, çalgı çalmak; kerizci veya kerizandor: müzisyen; keriz atmak: bir ezgiyi bol süslemeli (nağmeli) bir biçimde çalmak; harmanlık kerizcisi: soyca müzisyen olmadığı halde yeteneğinden ötürü müzisyenliğe meyletmiş ve fiilen bu işi yapan kimse. Bunlara "kapma" veya "yamama" da denilir.

kofti: Kötü. Bu terimden hareketle: kofti akor: bozuk akort; kofti peniz: kötü laf; kofti kerizci: kötü müzisyen.

malumatlı çalgıcı/kerizci:
ğünlere giden çalgıların makam ve usul bilgisine sahip Çingene müzisyen için kullanılan bir deyim.

pancar (gordel): Bir oyun havası türü. Bu oyun havasının dokuz süreli ritim kalıpları için kullanılan terim.

a
ğır roman: Dokuz süreli ritim kalıbının düşük tempo ile çalınan biçimi.

roman havası: Çingenelerin icra ettikleri oyun havalarının ölçüsü dokuz süreli olanlar için kullanılır. Bunun dı
şındaki türler için kullanılmamaktadır. Roman havası tabiri her ne kadar dans müziğini ifade etse de aslında bazı dinlenme havalarını, ninnileri de kapsamaktadır.

serpme: Kanunun telleri üzerinde ileri geri gidip gelerek ses çıkarmak. Buna ayrıca "geyik muhabbeti"de denir.

sız(ı)latma: Keman icrasında yayın boydan boya çekilmesi sırasında, parma
ğın tel üzerinde yaptığı vibrato.

Yazıyı Tavsiye Et

Yorumlar


Bu yazıya henüz yorum yapılmadı.

Yorumları okumak yada yorum yazmak için sisteme giriniz.